Autor: Magdalena Kunicka-Chabińska

Przez wiele lat wydawało się, że pożegnanie musi wyglądać w określony sposób. Tymczasem coraz więcej rodzin odkrywa, że ostatnie pożegnanie może być stworzone dokładnie tak, jak potrzebują tego najbliżsi. Można wspominać, uśmiechać się, oglądać zdjęcia i opowiadać historię życia Bliskiej Osoby. Można też modlić się razem podczas nabożeństwa. Jedno nie wyklucza drugiego.

Nie każde pożegnanie musi wyglądać tak samo

Kilka dni temu miałam zaszczyt poprowadzić wyjątkową uroczystość nazwaną przez rodzinę „Celebracją Życia”.

Zanim rozpoczęły się obrzędy na cmentarzu, najbliżsi spotkali się w kameralnej przestrzeni restauracji. Nie było tam trumny ani urny. Były za to fotografie, wspomnienia, muzyka i historia życia Kobiety, która przez ponad osiemdziesiąt lat budowała wokół siebie rodzinę, przyjaźnie i codzienność pełną ciepła.

Podczas takiej uroczystości można powiedzieć znacznie więcej niż podczas tradycyjnego pożegnania.

Można opowiedzieć o dzieciństwie, młodości, pierwszej miłości, rodzinnych wakacjach, ulubionych potrawach, zabawnych historiach i małych rytuałach, które tworzyły życie tej Osoby.

Można przypomnieć nie tylko moment odejścia, ale przede wszystkim to, jak ktoś żył.

Świecko i religijnie? Tak, to możliwe…

Po zakończeniu celebracji rodzina udała się do kaplicy cmentarnej, gdzie odbyło się nabożeństwo z udziałem duchownego.

Dla wielu osób może to być zaskakujące.

W rzeczywistości jednak coraz częściej rodziny nie chcą wybierać między wspomnieniem a modlitwą.

Chcą mieć przestrzeń na jedno i drugie.

Najpierw potrzebują opowiedzieć historię życia Bliskiej Osoby. Wspólnie obejrzeć zdjęcia. Usłyszeć anegdoty, które wywołują uśmiech przez łzy. Powiedzieć rzeczy, na które często brakuje czasu podczas tradycyjnej ceremonii.

Później chcą przeżyć nabożeństwo zgodnie ze swoją wiarą i tradycją.

I mają do tego pełne prawo.

To rodzina decyduje

W swojej pracy często spotykam się z rodzinami, które nie pytają: „Jak powinno być?”.

Pytają raczej:

„Jak możemy pożegnać bliską osobę tak, aby było to zgodne z jej życiem i naszymi potrzebami?”

To bardzo ważna zmiana.

Nie istnieje jeden właściwy scenariusz pożegnania.

Dla jednej rodziny najważniejsza będzie ceremonia religijna.

Dla innej świecka opowieść o życiu.

Jeszcze inni zdecydują się połączyć oba elementy.

Każda z tych decyzji może być piękna i właściwa.

Najważniejsze jest życie, które wspominamy

Podczas tej celebracji szczególnie mocno wybrzmiało jedno zdanie.

Że pożegnanie nie musi koncentrować się wyłącznie na śmierci.

Może być także opowieścią o życiu.

O rodzinie.  O miłości. O przyjaźni.

O wszystkich tych drobnych rzeczach, które sprawiają, że po odejściu Bliskiej Osoby zostaje coś więcej niż smutek.

Zostaje pamięć.

Podziękowanie

Dziękuję Rodzinie za ogromne zaufanie i możliwość towarzyszenia w tym ważnym dniu.

Dziękuję również wszystkim osobom zaangażowanym we wspólne stworzenie tej uroczystości: Zakładowi Pogrzebowemu Bochen z Kalisza, restauracji Strawa i Kawa oraz Waldemarowi Ambroziakowi za oprawę muzyczną.

To był piękny przykład tego, że pożegnanie może być stworzone dokładnie tak, jak potrzebują tego najbliżsi.

Potrzebujesz pomocy w przygotowaniu ceremonii?

Jeżeli zastanawiasz się, jak może wyglądać świecka ceremonia pogrzebowa, celebracja życia lub indywidualnie przygotowane pożegnanie bliskiej osoby, zapraszam do kontaktu.

Każde życie jest inne. I każde zasługuje na własną historię.

Nie każdy pozostawia po sobie książki, pomniki czy wielkie osiągnięcia zapisane w historii. Są jednak ludzie, których obecność zmienia codzienność innych. Tacy, których pamięta się za dobre słowo, pomocną dłoń i zwykłą życzliwość.

Taka była Wiesia. Kilka dni temu miałam zaszczyt poprowadzić Jej świecką ceremonię pogrzebową w Wałbrzychu.

Patrząc na zdjęcia z tej ceremonii, trudno nie zatrzymać wzroku na tle. Cmentarz położony wśród zieleni, spokojna przestrzeń i górujący nad okolicą Chełmiec.

To właśnie tam spoczęła Wiesia.

Kiedy rodzina opowiadała mi o Jej życiu, szybko zrozumiałam, że przede mną historia osoby, która nie szukała rozgłosu. Nie była bohaterką pierwszych stron gazet. Nie zabiegała o uwagę. A jednak przez całe życie była niezwykle ważna dla wielu ludzi.

Była nauczycielką.

Przez dziesiątki lat uczyła dzieci. Wymagała, ale jednocześnie potrafiła dostrzec wysiłek i pochwalić wtedy, gdy było to potrzebne. Wielu uczniów zapewne do dziś pamięta nie tylko lekcje, ale także Jej podejście do ludzi.

Była mamą.

Po rozwodzie samotnie wychowywała dzieci. Później przyszły lata rozłąki, kiedy oboje wyjechali za granicę. Jak wiele mam, czekała na telefony, odwiedziny i wspólne chwile. Bardzo cieszyła się, gdy kilka lat temu część rodziny wróciła do Polski.

Była też sąsiadką, do której można było zapukać po pomoc.

Kimś, kto pocieszał, doradzał i nie oceniał.

Kimś, kto zawsze starał się znaleźć dobre strony nawet w trudnych sytuacjach.

Podczas ceremonii opowiadaliśmy również o Jej pasjach. O kwiatach, które wypełniały mieszkanie. O książkach, które w ostatnich latach pochłaniała jedna po drugiej. O robótkach ręcznych, które wykonywała z niezwykłą cierpliwością i talentem.  Serwetki, swetry, rękawiczki, zabawki dla dzieci. Dla niej były zwykłymi przedmiotami. Dla bliskich pozostały dowodem troski i miłości.

I właśnie tutaj dochodzimy do czegoś, co często powtarzam rodzinom.

Świecka ceremonia pogrzebowa nie polega na tym, że rezygnujemy z tradycji czy symboli.

Jej celem jest opowiedzenie historii życia.

Nie tej zapisanej w dokumentach.

Nie tej składającej się wyłącznie z dat.

Ale tej prawdziwej.

Historii człowieka, którego znali najbliżsi.

Podczas pożegnania Wiesi nie mówiliśmy tylko o tym, gdzie się urodziła i gdzie pracowała. Mówiliśmy o Jej charakterze. O poczuciu humoru. O tym, że bardziej niż o sobie myślała o innych. O gołąbkach i serniczkach, które przygotowywała dla bliskich. O ciepłym domu, do którego chciało się wracać.

To właśnie sprawia, że świecka ceremonia staje się osobista.

Rodzina słyszy historię swojej mamy, babci, męża, żony czy przyjaciela.

Zebrani nie uczestniczą jedynie w uroczystości. Uczestniczą w opowieści.

Coraz częściej spotykam rodziny, które nie wiedzą, że mają wybór.

Myślą, że ceremonia pogrzebowa zawsze musi wyglądać tak samo.

Tymczasem można ją dopasować do osoby, którą żegnamy.

Można opowiedzieć o jej pasjach. Przywołać wspomnienia.

Zacytować ulubione słowa. Wspomnieć rzeczy, które dla bliskich były najważniejsze.

To właśnie wydarzyło się podczas pożegnania Wiesi.

Jej historia wywołała uśmiechy, wzruszenie i wiele wspomnień.

Bo życie nie składa się wyłącznie z ostatniego dnia.

Składa się z tysięcy małych chwil, które pozostają w pamięci innych.

Dziękuję rodzinie za zaufanie i możliwość poznania tej wyjątkowej historii.

Dziękuję również Zakładowi Pogrzebowemu Niebieski za współpracę przy organizacji ceremonii.

A jeśli zastanawiasz się, jak może wyglądać świecki pogrzeb Bliskiej Osoby, pamiętaj, że nie musi być anonimowy i schematyczny.

Może być opowieścią.

Taką, która pozwala naprawdę pożegnać i naprawdę zapamiętać.

Potrzebujesz informacji o świeckiej ceremonii pogrzebowej? Zadzwoń lub napisz. Chętnie odpowiem na pytania i wyjaśnię, jak może wyglądać pożegnanie dopasowane do historii bliskiej osoby.
Tel. 693 557 955

Niektóre historie zaczynają się zupełnie zwyczajnie. Spotkanie, rozmowa, wspólnie spędzony czas. Nikt wtedy nie wie, że właśnie rozpoczyna się opowieść, która będzie miała ogromne znaczenie dla czyjegoś życia. Podczas ceremonii pożegnania Kazimierza jedna z takich historii wybrzmiała szczególnie mocno.

Kiedy rodziny zgłaszają się do mnie po organizację świeckiej ceremonii pogrzebowej, często słyszę pytanie: „O czym właściwie można mówić podczas takiego pożegnania?”.

Odpowiedź jest zawsze taka sama. O życiu.

Nie o dacie urodzenia i dacie śmierci. Nie o kilku suchych faktach zapisanych w dokumentach. Ale o tym, co wydarzyło się pomiędzy.

Podczas ostatniego pożegnania Kazimierza wspominaliśmy osobę, która miała wyrazisty charakter, swoje pasje, zainteresowania i własny sposób patrzenia na świat. Człowieka, którego bliscy zapamiętają nie tylko przez pryzmat pełnionych ról, ale przede wszystkim dzięki wspólnym chwilom.

Były wspomnienia o młodzieńczych latach Kazimierza, o sporcie, o ciekawości świata, o książkach, które przez lata towarzyszyły mu w codzienności. Były opowieści o wyprawach na grzyby, wędkowaniu, pracy w ogrodzie i zwyczajnych momentach, które po latach okazują się najcenniejsze.

Ale była też historia, która szczególnie poruszyła uczestników ceremonii.

Historia spotkania.

Spotkania, które wydarzyło się wiele lat temu w amatorskim teatrze robotniczym.

Nie będę zdradzać tutaj wszystkich szczegółów tej opowieści. Niektóre historie najlepiej pozostawić rodzinie i tym, którzy byli ich świadkami.

Właśnie takie wspomnienia pokazują jednak, jak wiele pięknych i ważnych momentów kryje się za każdym życiem. Chwil, o których często nie dowiedzielibyśmy się, gdyby nie możliwość opowiedzenia ich podczas ceremonii pożegnania.

I właśnie dlatego tak bardzo wierzę w znaczenie świeckich ceremonii pogrzebowych.

Bo dają przestrzeń na opowiedzenie historii, których nie usłyszymy podczas standardowego pożegnania.

Pozwalają przypomnieć, że każdy pozostawia po sobie coś więcej niż nazwisko na nagrobku.

Pozostawia wspomnienia.

Pozostawia historie opowiadane przy rodzinnym stole.

Pozostawia słowa, gesty, przyzwyczajenia i chwile, które nagle okazują się bezcenne.

Dla wielu rodzin najważniejsze jest właśnie to, aby podczas ostatniego pożegnania wybrzmiało prawdziwe życie Bliskiej Osoby. Nie idealne. Nie wygładzone.  Z Jego pasjami, z Jego charakterem, z Jego poczuciem humoru.

Z Jego historią.

Podczas tej ceremonii po raz kolejny przekonałam się, że nie trzeba wielkich słów, aby stworzyć poruszające pożegnanie. Czasem wystarczy jedno wspomnienie, jedno zdanie albo historia sprzed wielu lat, aby wszyscy obecni przypomnieli sobie, kim naprawdę była żegnana Osoba.

Kazimierz spoczął na pięknym, zabytkowym cmentarzu w Bielawie.

Dziękuję Zakładowi Pogrzebowemu M&M Matuszewscy za profesjonalne przygotowanie uroczystości i współpracę opartą na wzajemnym szacunku oraz dbałości o każdy szczegół ceremonii.

Jeżeli stoisz przed organizacją pogrzebu i zastanawiasz się, czy świecka ceremonia pogrzebowa pozwoli opowiedzieć historię życia Twojej Bliskiej osoby, odpowiedź brzmi: tak.

Właśnie po to istnieją takie ceremonie.

Po to, aby ostatnie pożegnanie było nie tylko chwilą smutku, ale także opowieścią o życiu, które naprawdę miało znaczenie.

Niektóre historie zostają w pamięci na długo. Nie dlatego, że są niezwykłe, ale dlatego, że są prawdziwe. Tak było podczas pożegnania Witolda, który kochał sport, podróże, ludzi i przez całe życie nie przestawał szukać swojego miejsca.

Witold przeżył życie, którego nie dałoby się zamknąć w kilku zdaniach.

Był sportowcem. Dziennikarzem. Przedsiębiorcą. Podróżnikiem.

Już jako młoda osoba odnosił sukcesy sportowe i dzięki nim zwiedził wiele miejsc w Europie. Współtworzył Radio Egida, pracował jako dziennikarz, pisał o sporcie, prowadził własną działalność, mieszkał w różnych krajach i wielokrotnie rozpoczynał wszystko od nowa.

Nie brakowało Mu odwagi do zmian.

Nie brakowało marzeń. Nie brakowało planów.

Podczas ceremonii nie skupialiśmy się wyłącznie na zawodowych osiągnięciach Witolda, choć tych nie brakowało.

Był sportowcem, dziennikarzem, przedsiębiorcą i osobą, która przez lata mieszkała w różnych miejscach Europy. Zwiedził sporą część świata, współtworzył Radio Egida, pisał o sporcie i przez całe życie nie bał się podejmować nowych wyzwań.

Jednak w dniu pożegnania najważniejsze okazało się coś innego.

Wspomnienia.

Wspólne wyjazdy. Rozmowy. Chwile spędzone z bliskimi. Momenty, które z perspektywy czasu okazują się znacznie ważniejsze niż stanowiska, sukcesy czy liczby zapisane w życiorysie.

Właśnie dlatego tak bardzo cenię świeckie ceremonie pogrzebowe.

Pozwalają opowiedzieć historię człowieka takim, jakim był naprawdę.

Nie tworzą pomnika. Nie pokazują wyłącznie sukcesów.

Dają miejsce na prawdziwe życie. Z jego radościami, marzeniami, zakrętami i doświadczeniami, które ukształtowały daną Osobę.

Witold był Człowiekiem złożonym. Przez życie niósł zarówno swoje sukcesy, jak i własne ciężary. Czasem próbował zaczynać od nowa. Czasem szukał swojego miejsca. Ale jednocześnie pozostawił po sobie wspomnienia, które dla Jego bliskich są dziś bezcenne.

Szczególnie poruszająca była świadomość, że do jednego z ostatnich spotkań zabrakło zaledwie jednego dnia.

To właśnie takie historie przypominają nam, jak ważna jest obecność. Jak ważne jest, by mówić bliskim o tym, co czujemy, zanim będzie za późno.

Bo kiedy przychodzi moment pożegnania, najczęściej nie wspominamy stanowisk ani zawodowych sukcesów.

Wracamy do wspólnych podróży.

Do rozmów.

Do muzyki, której ktoś słuchał.

Do chwil, które wydawały się zwyczajne, a po latach okazują się najcenniejsze.

I właśnie o tym była ceremonia pożegnania Witolda.

O życiu. O pamięci. O wdzięczności za wspólnie przeżyty czas.

Jeżeli zastanawiasz się nad świecką ceremonią pogrzebową dla Bliskiej Osoby, pamiętaj, że nie musi być ona jedynie formalnym pożegnaniem. Może stać się opowieścią o życiu, która pozwala rodzinie zatrzymać na chwilę to, co najważniejsze – wspomnienia.

Niektórzy całe życie próbują dopasować się do świata. Tomasz był jednym z tych ludzi, którzy woleli, żeby to świat czasem zastanowił się nad sobą. Podczas uroczystości pożegnalnej wspominaliśmy Człowieka, który nie bał się myśleć inaczej, zadawać trudnych pytań i żyć według własnych przekonań.

Nie każdy chce żyć według gotowego scenariusza

Są ludzie, którzy wybierają bezpieczne ścieżki.

I są tacy, którzy od początku idą własną drogą.

Rodzina Tomasza opowiadała o Człowieku, który nie znosił ograniczeń. Nie tylko tych związanych z pieniędzmi czy codziennością. Przede wszystkim nie zgadzał się na ograniczenia w myśleniu.

Uwielbiał rozmowy.  Długie, czasem trudne, czasem prowokujące.

Interesowało Go wszystko, co dotyczyło człowieka. Filozofia, historia, moralność, biznes, psychologia, decyzje, które podejmujemy i ich konsekwencje.

Nie bał się zadawać pytań, na które inni nie chcieli szukać odpowiedzi.

Choć prowadził różne biznesy, był architektem, przedsiębiorcą i Człowiekiem wielu pomysłów, najważniejsi pozostawali dla Niego ludzie.

Szczególnie Jego Bliscy.

Podczas ceremonii wielokrotnie wracał obraz ojca, który dawał swoim dzieciom coś bardzo cennego.

Wolność.

Wolność do własnych wyborów.  Wolność do popełniania błędów.

Wolność do szukania własnej drogi. Nie próbował tworzyć kopii samego siebie.

Chciał wychować ludzi, którzy będą potrafili samodzielnie myśleć.

I właśnie dlatego słowa Jego Dzieci i Żony odczytane podczas ceremonii  poruszyły tak wiele osób.

Słowa te nie mówiły o idealnym ojcu i mężu.

Mówiły o obecności, o rozmowach, o wsparciu.

O Człowieku, do którego zawsze można było wrócić.

Pożegnanie konkretnego Człowieka, a nie tylko uroczystość

To właśnie w takich chwilach widać, jak wiele daje świecka ceremonia pogrzebowa.

Rodzina nie musi ograniczać się do kilku formalnych zdań.

Podczas ceremonii mogę opowiedzieć historię Osoby Żegnanej.

Mogę odczytać listy od bliskich.

Mogę przywołać wspomnienia, które najlepiej pokazują, kim naprawdę był Zmarły.

Podczas pożegnania Tomasza wybrzmiały niezwykle osobiste słowa dzieci i żony.

To one stworzyły obraz Człowieka odważnego, niepokornego, czasem trudnego, ale zawsze autentycznego.

I właśnie dlatego tak wiele osób po ceremonii mówiło nie o śmierci, ale o życiu.

Czy świecka ceremonia pogrzebowa wyklucza modlitwę?

Nie.

I ta uroczystość była tego najlepszym przykładem.

Podczas pożegnania głos zabrała Pastorowa z Kościoła Bożego „Dom Modlitwy”, która podzieliła się wspomnieniem o Tomaszu oraz odmówiła modlitwę.

Coraz więcej rodzin decyduje się dziś na świecką ceremonię pogrzebową właśnie dlatego, że można ją dopasować do Osoby, którą żegnamy.

Można połączyć wspomnienia, osobiste listy, muzykę, modlitwę i wszystko to, co było ważne dla Zmarłego i Jego bliskich.

Nie ma jednego wzoru.

Jest historia konkretnej Osoby.

Podczas przygotowań do ceremonii rodzina wielokrotnie powtarzała jedno zdanie.

„On zawsze żył po swojemu”.

I właśnie taki obraz pozostał po tym pożegnaniu.

Człowieka, który nie bał się marzyć.

Nie bał się ryzykować. Nie bał się myśleć inaczej.

I który do końca wierzył, że każdy ma wpływ na swoje życie i na życie innych.

Dziękuję za zaufanie

Dziękuję rodzinie Tomasza za możliwość poznania tej wyjątkowej historii.

Dziękuję również Zakładowi Pogrzebowemu Niebieski z Wałbrzycha za profesjonalną współpracę podczas organizacji uroczystości.

Jeżeli zastanawiasz się, czym jest świecka ceremonia pogrzebowa i czy może pomóc opowiedzieć historię bliskiej Ci osoby, zapraszam do kontaktu.

Świecka ceremonia pogrzebowa daje rodzinie przestrzeń do prawdziwego pożegnania. Do wspomnień, listów, osobistych historii i słów, które często są najważniejszą częścią całej uroczystości.

📞 693 557 955

Niektóre pożegnania zostają w pamięci na bardzo długo.
Nie przez wielkie słowa, ale przez emocje, symbole i momenty, których nie da się podrobić. Tak właśnie wyglądało ostatnie pożegnanie Wacława, Człowieka, który przez całe życie kochał motoryzację, żużel i swoją rodzinę.

Wacław przeżył 99 lat.
Był Człowiekiem spokojnym, uczciwym i niezwykle pracowitym.

Od młodości fascynowały Go motory i sport.
Jeździł w wyścigach motocyklowych, zdobywał medale, interesował się żużlem i piłką nożną.
Działał również w Polskim Związku Motorowym i WTS Sparta.

Przez wiele lat pracował jako kierowca i mechanik.
Kochał samochody, ruch i wszystko, co związane z motoryzacją.
Nawet swojemu ukochanemu autu nadał imię „Aloś”.

Na starsze lata największe szczęście dawały mu natura, ogród, sad i chwile spędzane z rodziną.
Przez siedemdziesiąt lat był mężem ukochanej Rozalii, obok której  spoczął na zawsze.

Podczas ceremonii głos zabrali przedstawiciele WTS Sparta, wspominając Wacława i Jego wieloletnią więź ze środowiskiem żużlowym.

A później nadszedł moment, którego nikt z obecnych długo nie zapomni.

W chwili opuszczania urny do grobu rozległ się ryk żużlowego silnika.
Mocny, prawdziwy, przejmujący.

Ten dźwięk stał się ostatnim pożegnaniem Człowieka, który przez całe życie kochał motoryzację i emocje związane ze sportem.

Na zakończenie ceremonii, dzięki uprzejmości przedstawicieli WTS Sparta, rodzina Wacława oraz ja mogliśmy zrobić  zdjęcia przy motocyklu, którego silnik chwilę wcześniej symbolicznie pożegnał Wacława.

To był piękny i bardzo poruszający gest pamięci.

Takie ceremonie pokazują, jak ważne są osobiste pożegnania.
Takie, które naprawdę opowiadają historię Człowieka.

Dziękuję Rodzinie za zaufanie oraz możliwość stworzenia tej wyjątkowej ceremonii.
Dziękuję również przedstawicielom WTS Sparta za obecność, ciepłe słowa i niezwykły gest pożegnania.

Na Cmentarzu Grabiszyńskim we Wrocławiu odbyła się świecka ceremonia pożegnania Marka , muzyka jazzowego, pianisty i Człowieka, którego bliscy zapamiętają nie tylko przez muzykę, ale przede wszystkim przez dobro, spokój i obecność, jakie dawał innym. To było pożegnanie pełne emocji, wspomnień i dźwięków, które zostały z uczestnikami ceremonii jeszcze długo po jej zakończeniu.

Niektóre ceremonie zostają w człowieku na dłużej.

Nie dlatego, że są głośne czy spektakularne.
Wręcz przeciwnie.

Zostają właśnie przez swoją prawdziwość.
Przez emocje, których nie trzeba było wymuszać.
Przez ludzi, którzy przyszli nie z obowiązku, ale z potrzeby serca.

Tak wyglądało pożegnanie Marka.

Już od pierwszych chwil było czuć, że żegnamy Człowieka naprawdę ważnego dla wielu osób.
Na ceremonii obecni byli bliscy, przyjaciele, muzycy, sąsiedzi i znajomi.
Ludzie z różnych etapów Jego życia, których połączyła pamięć o Człowieku niezwykle życzliwym, inteligentnym i ciepłym.

W rozmowach powtarzało się jedno zdanie:
„Przy nim po prostu dobrze się było.”

I właśnie taki obraz Marka wybrzmiewał podczas całej ceremonii.

Muzyka była obecna w Jego życiu od zawsze.
Jazz nie był dla niego dodatkiem ani hobby.
Był naturalnym językiem emocji, sposobem myślenia i przeżywania świata.

Podczas świeckiej ceremonii pogrzebowej wybrzmiały również utwory autorstwa Marka.
To nadało temu pożegnaniu wyjątkowo osobisty wymiar.

W pewnym momencie trudno było już oddzielić wspomnienia od muzyki.
Bo właśnie w tych dźwiękach najpełniej było czuć Jego obecność.

Poruszającym momentem ceremonii było także zakończenie uroczystości.
Jeden z kolegów Marka z zespołu zagrał na żywo, na klarnecie, fragment utworu Jego autorstwa.
Bez zbędnych słów.
Bez patosu.

Tylko muzyka.
Cisza.
I emocje, które pojawiły się w oczach wielu obecnych osób.

Takie chwile pokazują, że świecka ceremonia pogrzebowa może być czymś znacznie więcej niż formalnym pożegnaniem.
Może stać się prawdziwą opowieścią o Człowieku.
O Jego życiu, relacjach, pasjach i tym, co zostawił w pamięci innych.

Marek był Człowiekiem wielu talentów i ogromnej życzliwości.
Muzykiem, ale też Człowiekiem codziennego dobra.
Pomagał ludziom dyskretnie, bez rozgłosu i bez oczekiwania wdzięczności.

Bardzo ciepło wspominali Go sąsiedzi.
Bliscy mówili o Jego lojalności, inteligencji i poczuciu humoru.
Przyjaciele pamiętali Człowieka, który zawsze potrafił słuchać.

I być może właśnie dlatego na tej ceremonii było tyle prawdziwych emocji.

Bo żegnano Człowieka, którego naprawdę lubiono.

Przy organizacji takiej uroczystości ogromne znaczenie ma również dobra współpraca pomiędzy mistrzem ceremonii a zakładem pogrzebowym.
To właśnie dzięki wzajemnemu zaufaniu, komunikacji i wspólnemu zaangażowaniu możliwe jest stworzenie spokojnego, godnego i dopracowanego pożegnania dla rodziny.

Dlatego bardzo dziękuję Zakładowi Pogrzebowemu T. Wróbel i Syn za współpracę przy tej ceremonii.
Takie współdziałanie naprawdę ma znaczenie, szczególnie w momentach, które dla rodzin są jednymi z najtrudniejszych w życiu.

Świeckie ceremonie pogrzebowe coraz częściej pokazują, że pożegnanie może być osobiste, pełne emocji i prawdziwie opowiadające o Człowieku.

Nie według gotowego schematu.
Ale dokładnie tak, jak żył.

A życie Marka… naprawdę miało rytm jazzu.

Podczas tej świeckiej ceremonii pogrzebowej nie było przypadkowych słów ani anonimowych formuł. Była muzyka, którą sam tworzył. Były listy dzieci pełne miłości i wspomnień. Była historia Człowieka, który po sobie zostawił coś więcej niż ciszę.

Tomek był muzykiem.
Komponował, pisał teksty, grał w zespołach, tworzył dla innych i z innymi. Muzyka była obecna w Jego życiu od dziecka. Już jako kilkuletni chłopiec wykazywał ogromny talent muzyczny, dlatego rodzice zapisali Go do szkoły muzycznej. Później przyszły koncerty, zespoły, scena, własne utwory i ludzie, którzy chcieli Go słuchać.

Ale podczas tej ceremonii najważniejsze nie było to, co osiągnął.

Najważniejsze było to, jaki Był.

Dobry. Spokojny. Skromny. Obecny.

To właśnie najczęściej powtarzała rodzina i przyjaciele.

Podczas świeckiego pożegnania opowiadaliśmy nie tylko o muzyce i scenie, ale też o zwykłym życiu Tomka. O wyprawach na ryby z synem przed wschodem słońca. O bluesie i rock’n’rollu, które były częścią dzieciństwa Jego córki. O ciszy ogrodu po dniu pracy. O Człowieku, który potrafił słuchać i być obok.

I właśnie dlatego świeckie ceremonie pogrzebowe są tak inne.

Nie opowiadają o „typowym życiorysie”.
Nie zamykają Człowieka w kilku datach i formalnych zdaniach.

One opowiadają o relacjach.

O tym, jakim ktoś był tatą. Partnerem. Przyjacielem.
Co kochał. Co Go wzruszało. Jaką muzykę puszczał w domu. Co mówił swoim dzieciom. Z czego się śmiał.

Podczas ceremonii Tomka wybrzmiały także utwory, które sam napisał.
I trudno opisać słowami moment, kiedy rodzina słucha muzyki stworzonej przez ukochanego Człowieka podczas ostatniego pożegnania.

W takich chwilach naprawdę czuć, że ceremonia może być czymś więcej niż schematem.

Może być opowieścią.

Jednym z najmocniejszych momentów były listy od dzieci.

Nie było w nich wielkich deklaracji.
Była prawda.

Córka dziękowała tacie za „miłość cichą, prawdziwą i zawsze obecną”.
Syn wspominał wspólne wyprawy na ryby i pasję do muzyki, którą dostał właśnie od Niego.

I wtedy wszyscy obecni widzieli coś bardzo ważnego:
że Tomek zostawił po sobie nie tylko utwory i wspomnienia.

Zostawił siebie w swoich dzieciach.

Coraz więcej rodzin decyduje się dziś na świeckie ceremonie pogrzebowe właśnie dlatego, że chcą pożegnać Bliską Osobę naprawdę po swojemu. Bez pośpiechu. Bez gotowych schematów. Z przestrzenią na wspomnienia, muzykę, listy i prawdziwe emocje.

Bo każdy Człowiek ma swoją historię.
I zasługuje na to, żeby została opowiedziana.

Tomek zostawił po sobie również słowa:

„Jesteś podobny jak liść,
tańczysz gdy każe ci wiatr
i nawet nie wiesz czy dziś
a może jutro masz spaść.”

Podczas ceremonii te słowa wybrzmiały wyjątkowo mocno.

Bo życie naprawdę jest kruche.
Ale to, co zostawiamy w innych ludziach, potrafi trwać bardzo długo.

I właśnie dlatego Tomek dalej gra.
W pamięci bliskich.